(Stads-)wandelingen met ervaren gidsen

Den Haag, de Residentie
Die Haghe, ’s-Gravenhage, Den Haag ontwikkelt zich in de middeleeuwen dankzij de aanwezigheid van de graven van Holland anders dan de overige steden en dorpen van Holland. Geen stad met stadsrechten, geen begrenzende stadsmuren met poorten, maar een ruim dorp met vele grafelijke privileges, met zijn eigen schout en schepenen en een stadse allure, gelegen naast het grafelijke kasteel, het Binnenhof. De scheiding tussen ‘zand en veen’, de Hagenaars en Hagenezen is eeuwenoud. Deze buurten tonen ieder hun eigen karakter. Het Den Haag van nu is de plaats waar de regering zetelt, de plaats met Koninklijke paleizen. Den Haag is ook de plaats van ’Recht en Vrede’ met internationale allure, maar ook de multiculturele plaats met de grootste, kleurrijkste markt van Nederland. Op initiatief van prins Maurits wordt ca.1620 rondom het dorp ‘Die Haghe’ een singel aangelegd, eigenlijk bedoeld als verdedigingswerk. Deze wordt zo ruim om het centrum gelegd, dat het dorp zich tot 1850 binnen de singels kan uitbreiden. De wandelingen binnen de singels getuigen van de historische ontwikkeling van Den Haag vanaf de middeleeuwen. Halverwege de 19de eeuw is er in Den Haag sprake van een ware bevolkingsexplosie en wordt gestart met de bebouwing buiten de singels. Zo ontstaan de chique wijken op het zand en de arbeiderswijken op het veen, ieder met hun eigen specifieke karakter. Dit alles vormt de grondslag voor een gevarieerd aanbod van stadswandelingen.

Overzicht van de Stadswandelingen van Gilde Den Haag

Residentie wandeling
Plezier en Vertier rond het Voorhout
Handel en nijverheid aan de grachten
Hofjestocht (niet op zon- en feestdagen)
Willemspark
Archipelbuurt
Mesdagkwartier
Statenkwartier
Schilderswijk
Scheveningen
Voorburg
Jugendstil (Art Nouveau) architectuur
Hedendaagse architectuur (Hoog Haags)
Begraafplaats Oud Eik en Duinen (alleen op zondag)
Begraafplaatsen aan de Kerkhoflaan (alleen op zondag)
Oranjewandeling
Literaire wandeling (alleen in het weekeinde)
Den Haag Wereldstad van recht en vrede

(Voor een nadere omschrijving van de wandeling zie onderaan)

U wandelt met uw eigen groep. Gilde Den Haag voegt geen groepen samen (behalve bij de vaste wandeling, zie hieronder "Aansluiten bij een Residentie wandeling").

Aansluiten bij een Residentie wandeling
Naast de Residentiewandeling die u voor uw eigen groep kunt boeken, wordt er iedere donderdag om 14:00 de Residentiewandeling gelopen, waaraan individueel kan worden deelgenomen. Start: ‘t Goude Hooft, Dagelijkse Groenmarkt. Duur: plm. 1½ uur. Kosten € 4 per persoon. Reserveren is noodzakelijk, uiterlijk 2 dagen van tevoren aanmelden bij het Gilde. Zie de contactgegevens onderaan de pagina.

Begeleiding van een bus
Wilt u met een gezelschap in een eigen bus met een gids (één gids per bus) langs de Haagse hoogtepunten worden geleid, dan kan dat. Informeer naar de mogelijkheden. De bustocht duurt circa 1 uur. Gilde Den Haag organiseert zelf geen bustochten.

Algemene omschrijving
De wandelingen staan onder leiding van ervaren gidsen.
U kunt het hele jaar dagelijks op ieder gewenst tijdstip wandelen.
De duur van de stadswandelingen varieert van 1½ tot 2 uur.
Elke wandeling heeft een standaard beginpunt.
Het maximum aantal deelnemers per groep is 15. Indien de groep groter is wordt een extra gids ingezet.

Wij zijn flexibel en proberen aan uw wensen tegemoet te komen! Geef dit bij uw aanmelding aan of overleg met uw gids. In overleg kan de duur of beginpunt worden aangepast, of een een ’koffiestop’ worden ingelast.

Kosten
De kosten bedragen € 4 per persoon, met een minimum tarief van € 16 per wandeling (kinderen van 6-12 jaar € 2). Het minimum tarief van € 16 geldt niet voor de vaste wandeling op donderdag 14:00.
Kosten voor de begeleiding van een bus: € 80 per bus.

De gidsen dragen met veel plezier hun kennis van de stad aan u over. Zij doen dat geheel belangeloos. De financiële bijdrage dient ter dekking van de bureaukosten.

Nadere inlichtingen en reserveringen
Zie de contactgegevens onderaan de pagina.
U kunt ook gebruik maken van het online formulier.

Beschrijving van de wandelingen

1. Residentie wandeling
Duur: ca. 2 uur. Start: ‘t Goude Hooft, Dagelijkse Groenmarkt 13.
Rondom de Hofvijver ligt het hofgebied en het oude dorp Die Haghe. Tijdens deze wandeling maakt u kennis met het Binnenhof, waar de graven, stadhouders en Oranjetelgen hun domicilie hadden. De gids leidt u ook door het daarnaast gelegen oude dorp met de indrukwekkende middeleeuwse Grote Kerk als middelpunt. Dat Den Haag uitgroeide tot een dorp van aanzien wordt bevestigd door de vele stadspaleizen, maar ook de luxe winkelstraten. Voor rolstoelgebruikers is er een speciaal aangepaste Residentiewandeling.

2. Plezier en vertier op en rond het Voorhout
Duur: ca. 1½ uur. Start: Bodega De Posthoorn, Lange Voorhout 39A.
Deze wandeling start bij Bodega De Posthoorn, van oudsher het culturele centrum voor kunstenaars, acteurs, journalisten en politici. De sociëteiten, Pulchri studio en Diligentia getuigen van een rijk cultureel heden en verleden. Het eerste museum van mevrouw Kröller-Müller bevond zich op het Voorhout. Maar de achter deze sfeervolle lindelaan gelegen Kazernestraat en het Smidswater zorgen misschien wel voor de grootste verrassing.

3. Handel en nijverheid aan de grachten
Duur: ca. 2 uur. Start: Bar Restaurant Pavlov, Spui 173.
Deze wandeling voert ons langs de vele inmiddels gedempte grachten met oude panden die herinneren aan de gezellige bedrijvigheid van weleer. De eens bloeiende lakenindustrie is verdwenen, evenals de Joodse buurt die plaats heeft gemaakt voor Chinatown. Aan het water van de Dunne Bierkade woonden de beroemde 17de-eeuwse schilders Jan van Goyen, Jan Steen en Paulus Potter.

4. Hofjestocht (niet op zon- en feestdagen)
Duur: ca. 2 uur. Start: ‘t Goude Hooft, Dagelijkse Groenmarkt 13.
Den Haag kent een aantal prachtige liefdadigheidshofjes. Tijdens deze tocht krijgt u de gelegenheid de fraai gerestaureerde hofjes te bezoeken. De verstilde sfeer achter de poorten getuigt van ‘een rijkdom aan armoede’.

5. Willemspark
Duur: ca. 1½ uur. Start: Hotel Carlton Ambassador, Sophialaan 2.
Het Koninklijke Willemspark veranderde in 1860 in het eerste villapark van Nederland. Hier vestigden zich de in Nederlands-Indië rijk geworden families, die de inspiratiebron vormden voor Louis Couperus. Ernaast ontstond een wijk waar de arbeiders hun huisvesting vonden in verborgen hofjes. Een wandeling met tegenstellingen.

6. Archipelbuurt
Duur: ca. 1½ uur. Start: Café Banka, Bankastraat 91.
Deze buurt, grenzend aan het Willemspark, is ontstaan tussen 1870 en 1890 en kende een grote diversiteit aan bewoners: de repatrianten uit Nederlands-Indië, ambtenaren en militairen. Het standsverschil is duidelijk terug te vinden in de statige hoofdstraten met de aan het oog onttrokken hofjes. De kleine garagebedrijfjes verwijzen naar de tijd waarin voor de koets nog paarden liepen.

7. Mesdagkwartier
Duur: ca. 1½ uur. Start: Hotel Carlton Ambassador, Sophialaan 2.
In de polder ‘t Kleine Veentje ontstond dankzij particuliere bouwmaatschappijen deze typisch 19de-eeuwse wijk, met het gezellige Anna Paulownaplein. Hier woonde en werkte de zeeschilder Mesdag. Het Panorama Mesdag is te vinden in de Zeestraat, de weg naar Scheveningen. Het Vredespaleis, gelegen achter de tuin van Mesdag, wordt zeker meegenomen.

8. Statenkwartier
Duur: ca. 2 uur. Start: Gemeentemuseum Den Haag, Stadhouderslaan 41.
De winkelstraat ‘De Fred’ is een begrip voor Hagenaars. In deze statige wijk valt te genieten van Jugendstilgevels en prachtige glas in lood ramen. Het Gemeentemuseum ontworpen door Berlage neemt een prominente plaats in. De wijk wordt begrensd door indrukwekkende gebouwen waarin de internationale organisaties voor ‘recht en vrede’ zijn ondergebracht.

9. Schilderswijk
Duur: ca. 2 uur. Start: Station Hollands Spoor.
Een volksbuurt die door zijn multiculturele karakter een bijzondere kleur krijgt. Hier vindt u de grootste markt van Nederland. De tegenstelling tussen oud- en nieuwbouw maakt deze wijk extra interessant.

10. Scheveningen
Duur: ca. 1½ uur. Start: Postkantoor, Badhuisstraat 225.
In de Scheveningse haven liggen nu vooral pleziervaartuigen. De oude vissersboten hebben plaats gemaakt voor varende visfabrieken. De 19de-eeuwse mondaine badplaats werd druk bezocht door welgestelde families uit binnen- en buitenland. Zij kwamen hier om te kuren, flaneren en uitgaan. Tussen deze uitersten ligt het oude dorp Scheveningen, met de visserhuisjes en een kleine omsloten begraafplaats ‘Ter Navolging’ van 1780. De gids neemt u mee door deze badplaats die Den Haag aantrekkelijk maakte.

11. Voorburg
Duur: ca. 1½ uur. Start: Oude Kerk, Herenstraat 77.
Nog af en toe worden bodemvondsten gedaan die terugwijzen naar de aanwezigheid van de Romeinen. De oude gotische kerk dateert uit ca. 1200. Deze charmante plaats met mooie parken gelegen aan de Vliet kende vele gerieflijke zomerverblijven voor veelal adellijke families. Constantijn Huygens had hier zijn buitenverblijf Hofwijck en, zij het wat later, Prinses Marianne haar buitenplaats met een nog aanwezig zijnde Oranjerie.

12. Jugendstil (Art Nouveau) architectuur
Duur: ca. 1½ uur. Start: ’t Goude Hooft, Dagelijkse Groenmarkt 13.
Het mondaine Den Haag van het ‘fin de siècle’, ofwel eind 19de eeuw ging mee met de mode. Veel oude huizen maakten plaats voor nieuwe winkelpanden of kregen een nieuwe gevel. Oude gebouwen kregen door de behoefte aan het etaleren van de verkoopwaren nieuwe puien in Jugendstil, ook genoemd Art Nouveau. Wie wil kennismaken met deze vernieuwende architectuur van rond 1900 moet echt in Den Haag zijn.

13. Hedendaagse architectuur (Hoog Haags)
Duur: ca. 1½ uur. Start: Centraal Station.
Wie nu Den Haag binnen rijdt met de trein of met de auto, ziet een skyline met hoge torens van hedendaagse architecten. Deze architecten van grote naam drukken met hun imposante bouwwerken een stempel op de binnenstad van Den Haag. Een boeiende kennismaking met een stad die niet achter wil blijven.

14. Begraafplaats Oud Eik en Duinen (alleen op zondag)
Duur: ca. 1½ uur. Start: Ingang begraafplaats, Laan van Eik en Duinen 40.
Deze prachtig gelegen begraafplaats is de oudste van Den Haag en was oorspronkelijk een kerkhof. Het kerkhof bleef ondanks de Reformatie een bedevaartplaats. De ruïne van de 13de-eeuwse kapel herinnert aan een lange geschiedenis. De gids vertelt over deze geschiedenis en leidt u langs graven van bekende Nederlanders. Een plek om te wandelen en om stil te staan.

15. Begraafplaatsen aan de Kerkhoflaan (alleen op zondag)
Duur: ca. 1½ uur. Start: Ingang Gemeentelijke Begraafplaats, Kerkhoflaan 12.
Vanaf 1830 was het wettelijk verplicht om buiten de bebouwde kom te begraven. Voor de aanleg van de Algemene en Rooms-katholieke begraafplaats werd het gebied gelegen tussen Den Haag en Scheveningen aangewezen. Hoog in de duinen, tegen de Scheveningse bosjes liggen deze beide begraafplaatsen aan de Kerkhoflaan. De aanleg van de katholieke begraafplaats had aanvankelijk nog heel wat voeten in de aarde. St. Petrus Banden met de kapel als middelpunt en een neoromaanse arcade heeft een intieme uitstraling. De graven van bekende katholieke families vinden we hier terug. Een totaal ander karakter heeft de Algemene, nu genoemd Gemeentelijke begraafplaats. Gelegen op een duintop, met midden op de lengteas een witgepleisterd schijndodenhuis en de terrassen met eeuwenoude graven van bekende staatslieden en kunstenaars maakt deze begraafplaats diepe indruk op de bezoekers.

16. Oranjewandeling
Duur: ca. 1½ uur. Start: het Plein, standbeeld Willem van Oranje.
De eeuwenoude band tussen de residentie en het Oranjehuis komt tot uitdrukking in een tocht langs de paleizen en monumenten. Van stadhouder Willem I, Prins van Oranje, tot ons huidige staatshoofd Koningin Beatrix, allen passeren de revue. Historische anekdotes en wetenswaardigheden verlevendigen deze wandeling.

17. Literaire wandeling (alleen in de weekenden)
Duur: ca. 1½ uur. Start: ’t Goude Hooft, Dagelijkse Groenmarkt 13.
Deze wandeling leidt langs de woningen en verenigingsgebouwen van bekende Haagse schrijvers, zoals Couperus, Bordewijk, Emants en Nijhoff. De route kan door de gids worden afgestemd op de specifieke wensen van de aanvrager.

18. Wereldstad van Recht en Vrede
Duur: ca. 1½ tot 2 uur, maar kan ook gedeeltelijk worden gewandeld. Startplaats: wordt bepaald in overleg tussen gids en aanvrager.
Een wandeling langs de herkenningspunten van de rijke geschiedenis, heden en toekomst van Den Haag als internationale Stad van Recht en Vrede, met als middelpunt het Vredespaleis.